गाईड · GST बिल
GST बिल कसे बनवायचे: कपड्याच्या दुकानासाठी, मोबाईलवर
कपड्याच्या दुकानाचं GST बिल कसं बनतं?
GST बिलावर (टॅक्स इन्व्हॉइस) दुकानाचा GSTIN, क्रमाने बिल नंबर आणि तारीख, प्रत्येक वस्तूचा HSN, डिस्काउंटनंतरची करपात्र रक्कम, GST % आणि महाराष्ट्रातल्या विक्रीसाठी CGST + SGST अर्धे-अर्धे असतात. 22 सप्टेंबर 2025 पासून तयार कपड्यांवर एका पीसची किंमत ₹2,500 पर्यंत असेल तर 5% आणि त्यापेक्षा जास्त असेल तर 18% GST आहे, प्रत्येक पीसवर वेगळा. मोबाईलवर बनवायचं असेल तर बिलिंग ॲपमध्ये GSTIN एकदा टाका, “कपड्यांचा नियम” निवडा आणि बिल बनवा: GST प्रत्येक पीसवर आपोआप मोजला जातो.
कार्ड नाही · ॲपमध्ये जाहिराती नाहीत · तुमची बिलं, ग्राहक आणि उधारी तुमचीच: पैसे भरले नाहीत तरी काहीही डिलीट होत नाही
GST बिलावर काय हवं

| तपशील | बिलावर काय लिहायचं |
|---|---|
| दुकानाची माहिती | नाव, पत्ता आणि 15 अक्षरांचा GSTIN (महाराष्ट्राचा GSTIN 27 ने सुरू होतो) |
| बिल नंबर | क्रमाने, 16 अक्षरांपर्यंत; एका आर्थिक वर्षात एक नंबर एकदाच |
| तारीख | बिलाची तारीख |
| ग्राहक | ग्राहक GST नोंदणीकृत (B2B) असेल तर त्याचं नाव, पत्ता आणि GSTIN; सामान्य ग्राहकासाठी ₹50,000 किंवा जास्तच्या बिलावर नाव-पत्ता |
| HSN | प्रत्येक वस्तूचा HSN: ₹5 कोटीपर्यंतच्या उलाढालीत 4 अंक (B2B बिलावर गरजेचा) |
| वस्तूची ओळ | वस्तू, नग, दर, डिस्काउंट आणि करपात्र रक्कम (डिस्काउंटनंतर) |
| टॅक्स | GST % आणि रक्कम: महाराष्ट्रातल्या विक्रीवर CGST + SGST अर्धे-अर्धे |
| सही | दुकानदाराची सही |
ही यादी CGST नियम 46 प्रमाणे आहे. सगळे कॉलम असलेलं मराठी GST बिल फ्री: A4 PDF · Excel (फॉर्म्युलासह) · सगळे फॉरमॅट: मराठी बिल बुक फॉरमॅट.
कपड्यांवर GST: 5% की 18%?
| एका पीसची किंमत (डिस्काउंटनंतर, GST आधी) | GST | 22 सप्टेंबर 2025 पूर्वी |
|---|---|---|
| ₹2,500 पर्यंत | 5% | ₹1,000 पर्यंत 5%, त्यावर 12% |
| ₹2,500 पेक्षा जास्त | 18% | 12% |
नियम पूर्ण बिलावर नाही, प्रत्येक पीसवर लागतो: ₹6,000 च्या बिलात ₹1,200 ची कुर्ती 5% मध्ये आणि ₹3,000 चा लेहेंगा 18% मध्ये. डिस्काउंट आधी वजा होतो: ₹2,700 च्या शर्टवर ₹270 सूट दिली तर ₹2,430 होतात आणि 5% लागतो. साडी आणि कापडावर (फॅब्रिक) 5% आहे. बेल्ट, बॅग किंवा परफ्यूमसारख्या इतर वस्तूंचा दर वेगळा असतो. दर तुमच्या CA कडून खात्री करून घ्या.
उदाहरण: पुण्याच्या दुकानात MRP वालं GST बिल
बऱ्याच दुकानांत टॅगवरची किंमत GST धरून (MRP) असते: ग्राहक टॅगइतकेच पैसे देतो, आणि बिलात त्यातून GST वेगळा दिसतो. ॲपमध्ये याला “किंमतीत GST धरलेला” म्हणतात.
| वस्तू | टॅग (GST सह) | करपात्र रक्कम | GST | CGST + SGST |
|---|---|---|---|---|
| कॉटन कुर्ती | ₹1,050 | ₹1,000 | 5% = ₹50 | ₹25 + ₹25 |
| लेहेंगा | ₹3,540 | ₹3,000 | 18% = ₹540 | ₹270 + ₹270 |
| एकूण | ₹4,590 | ₹4,000 | ₹590 | ₹295 + ₹295 |
ग्राहक ₹4,590 च देतो. ₹2,500 ची मर्यादा टॅगवर नाही, GST काढल्यानंतरच्या किंमतीवर पाहिली जाते: लेहेंग्याच्या ₹3,540 मधून GST काढला की ₹3,000 होतात, जे ₹2,500 पेक्षा जास्त, म्हणून 18%. टॅग GST शिवाय असेल (“GST वरून लावतात”) तर ₹1,000 चा शर्ट 5% सह ग्राहकाला ₹1,050 ला पडतो. तुमच्या किंमतींसाठी गणित: GST calculator for clothes.
मोबाईलवर GST बिल कसं बनवायचं: 5 स्टेप
GSTIN टाका
सेटिंग्ज → GST मध्ये दुकानाचा 15 अक्षरांचा GSTIN टाका (महाराष्ट्रात 27 ने सुरू होतो). ॲपमध्ये किंवा वेब डॅशबोर्डमध्ये, एकदाच. GSTIN शिवाय GST निवडता येत नाही.
GST चा नियम निवडा
“तुमचं दुकान GST लावतं का?” मध्ये “कपड्यांचा नियम” निवडा (एका पीसला ₹2,500 पर्यंत 5%, त्यावर 18%). मग “तुमचे किंमतीचे टॅग”: टॅगवरची किंमत GST धरून असेल तर “किंमतीत GST धरलेला”, नसेल तर “GST वरून लावतात”.
प्रत्येक बिल आपोआप टॅक्स इन्व्हॉइस
GST चालू झालं की प्रत्येक बिल टॅक्स इन्व्हॉइस बनतं: TAX INVOICE, प्रत्येक वस्तूचा HSN आणि GST %, CGST + SGST, पुरवठ्याचं ठिकाण (27-Maharashtra) आणि सही. वेगळं बटण नाही. HSN कोड “वस्तू व किंमती” मध्ये प्रत्येक वस्तूवर टाका.
बिल बनवा
वस्तूवर टॅप करा, ग्राहकाचा मोबाईल टाका आणि “सेव्ह करा आणि प्रिंट करा” दाबा. व्यापारी ग्राहक (B2B) असेल तर “ग्राहकाची माहिती” मध्ये त्याचा GSTIN टाका; तो बिलावर छापला जातो.
महिन्याला CA ला GST रिपोर्ट
रिपोर्टमध्ये “GST रिपोर्ट” दाबा: दरानुसार, B2B आणि HSN सारांश Excel मध्ये मिळतो (पैसे भरायच्या प्लॅनमध्ये; Free प्लॅनमध्ये फक्त 7 दिवसांचे रिपोर्ट). तो CA ला द्या; रिटर्न CA भरतात.
सेटिंगनंतर प्रत्येक बिल 30 सेकंदांपेक्षा कमी वेळात होतं: GST प्रत्येक पीसवर आपोआप, बिल नंबर क्रमाने, बिल थर्मल प्रिंटरवर छापलं जातं आणि ग्राहकाला WhatsApp वर PDF जाते. बिलाची PDF मराठीत बनू शकते; फोनवरून थेट छापलेली थर्मल पावती इंग्रजीत असते. साधं बिल मोबाईलवर कसं बनतं: 4 स्टेप.
GST नंबर नसेल तर कोणतं बिल?
| तुमचं दुकान | बिल | ॲपमध्ये “तुमचं दुकान GST लावतं का?” |
|---|---|---|
| GST नोंदणी नाही | साधं बिल: GSTIN किंवा टॅक्स नाही, GST घ्यायचा नाही | “GST नाही” |
| रेग्युलर GST | टॅक्स इन्व्हॉइस: GSTIN, HSN, CGST + SGST | “कपड्यांचा नियम” किंवा “सगळ्यावर एकच दर” |
| कंपोझिशन डीलर | बिल ऑफ सप्लाय: GST नाही, वर “Composition taxable person, not eligible to collect tax on supplies” | “कंपोझिशन डीलर (बिल ऑफ सप्लाय)” |
फक्त माल विकणाऱ्या दुकानाला महाराष्ट्रात साधारण वर्षाची उलाढाल ₹40 लाखांच्या वर गेली की GST नंबर घ्यावा लागतो (सेवेसाठी ₹20 लाख); काही प्रकरणांत कमी उलाढालीतही लागतो, उदा. दुसऱ्या राज्यात विक्री. तुमचं प्रकरण CA ला विचारा. Tap & Bill मध्ये GST नसलेल्या दुकानाची या आर्थिक वर्षातली विक्री ₹20 लाख आणि ₹35 लाख पार झाली की ॲप आठवण करून देतं; निर्णय CA सोबत घ्या. हिंदीत सविस्तर: GST नंबर कब लेना पड़ता है.
GST बिलात होणाऱ्या नेहमीच्या चुका
- पूर्ण बिलावर एकच दर: ₹2,500 वरच्या पीसवर 5% लावला तर कमी GST भरला जातो; खालच्या पीसवर 18% लावला तर ग्राहकाकडून जास्त घेतला जातो.
- डिस्काउंटआधीच्या किंमतीवर GST: GST सूट दिल्यानंतरच्या किंमतीवरच लागतो.
- MRP वर पुन्हा GST: टॅग GST धरून असेल तर वरून GST लावू नका; त्यातून काढा.
- बिल नंबरमध्ये गॅप किंवा एकच नंबर दोनदा: हाताने बिल बुकमध्ये हे सगळ्यात जास्त होतं.
- GST नंबरशिवाय बिलावर GST: नोंदणीशिवाय GST घेऊ नका.
Tap & Bill मध्ये काय नाही
- दुसऱ्या राज्यातल्या विक्रीचं IGST बिल, ई-इन्व्हॉइस आणि ई-वे बिल नाही: Tap & Bill राज्यातल्या दुकानाच्या काउंटरवरच्या विक्रीसाठी (CGST + SGST) आहे.
- GST रिटर्न ॲप भरत नाही; GST रिपोर्ट CA च्या मदतीसाठी आहे. खरेदी बिलं आणि इनपुट टॅक्स क्रेडिटचा हिशोबही नाही.
- iPhone ॲप नाही; iPhone किंवा iPad वर Safari मध्ये वेब ॲप चालतं.
GST बिल प्रत्येक प्लॅनमध्ये आहे, ₹0 Free प्लॅनमध्येही; पैसे भरायचे प्लॅन Basic ₹199/महिना (किंवा ₹1,499/वर्ष) पासून, GST वेगळा नाही; पहिले 14 दिवस फ्री, कार्ड नाही. सगळे प्लॅन: Tap & Bill मराठी · Pricing (English).